Велиме дека некој е „топол човек“, а друг „ладен“. Зборуваме за „топол пречек“ и „ладен поглед“. Дали тоа е само начин на изразување, или телото и чувствата се поврзани повеќе отколку што мислиме? Двајца американски психолози решиле да проверат – со обична шолја кафе.
Експериментот
Во 2008 година Лоренс Вилијамс и Џон Барг од Универзитетот Јејл објавиле истражување во списанието Science. Учесниците стигнувале во лабораторијата и во лифтот еден асистент ги замолувал за кратко да му ја подржат шолјата додека запише нешто. На половина од нив им давал топло кафе, а на другата половина ладно кафе со мраз.
Потоа сите читале опис на непознат човек и требало да го оценат. Оние што пред тоа држеле топла шолја почесто го оценувале како пријатен, дарежлив и „топол“. Оние со ладната шолја биле повоздржани.
Втор обид
Во друг дел од истражувањето учесниците држеле топла или ладна облога, наводно за да тестираат производ. На крајот можеле да изберат награда за себе или подарок за пријател. Оние што држеле топла облога почесто избирале подарок за друг.
Дали е навистина така?
Истражувањето стана многу познато и често се цитира. Но подоцнежните обиди други научници да го повторат на поголеми групи не секогаш ги добиле истите резултати. Затоа денес психолозите го гледаат со резерва – ефектот, ако постои, е мал.
Сепак, идејата не е без основа. Мозокот ги обработува физичката и социјалната топлина во слични делови. Затоа не е чудно што во речиси сите јазици ги опишуваме луѓето како топли или ладни.
Кафето како повод
Можеби најважното не е самата шолја, туку она што доаѓа со неа. Кога ќе понудиме кафе, всушност нудиме време, разговор и место за седнување. Тоа е веќе мал знак на топлина.
Следниот пат кога ќе ја подадете шолјата некому, знајте дека му давате нешто повеќе од кафе – давате покана за малку блискост.
