Октомври. Месец на шарени лисја, печени кoстени и топли ќебиња. Но дали некогаш сте се запрашале зошто се вика така? „Окто“ на латински значи осум – како октопод со осум краци или октава со осум тонови. А октомври е десеттиот месец во годината.
Кога годината почнувала во март
Одговорот е во стариот римски календар. Најраниот римски календар имал десет месеци, а годината започнувала во март. Според тој редослед, септември бил седми, октомври осми, ноември деветти, а декември десетти месец.
Имињата го кажуваат тоа сосема јасно: септем значи седум, окто осум, новем девет, а децем десет.
Каде исчезнаа два месеци
Подоцна во календарот се додадени јануари и февруари, а со текот на времето почетокот на годината е преместен на 1 јануари. Месеците добија нови места, но ги задржаа старите имиња. Така октомври, „осмиот“, стана десетти – и останал таков до денес.
Октомври во нашиот јазик
Во старите словенски јазици месеците често имале имиња според природата и работите во полето. Во некои краеви октомври се нарекувал и „листопад“ – месецот во кој паѓаат лисјата. Тоа име и денес го користат Хрватите.
Мала забавна проверка
Следниот пат кога некој ќе праша зошто декември е дванаесетти, а „децем“ значи десет – веќе го знаете одговорот. Календарот е полн со вакви мали остатоци од историјата.
Некои имиња ги менуваат местата, но ја задржуваат приказната. Како и луѓето.