Есенските зајдисонца се посебни. Небото гори во портокалово, розово и црвено, а за неколку минути сè се менува. Секој од нас барем еднаш застанал да го фотографира. Но дали сте се запрашале зошто истото Сонце што напладне ни дава сино небо, навечер го обојува во црвено?
Белата светлина е мешавина од бои
Сончевата светлина ни изгледа бела, но всушност е мешавина од сите бои на виножитото. Секоја боја има различна бранова должина – сината е кратка, а црвената долга.
Воздухот ја расфрла сината
Кога светлината поминува низ атмосферата, се судира со ситните молекули на воздухот. Тие многу повеќе ја расфрлаат сината светлина отколку црвената. Затоа преку ден, кога Сонцето е високо, сината светлина се расфрла низ целото небо и ни доаѓа од сите страни. Небото е сино. Оваа појава се вика Рејлиево расејување, по британскиот физичар лорд Рејли.
А навечер?
Кога Сонцето е ниско на хоризонтот, неговата светлина мора да помине многу подолг пат низ атмосферата за да стигне до нас. Додека патува, речиси целата сина светлина се расфрла настрана. До нашите очи стигнуваат главно портокаловата и црвената. Затоа зајдисонцето и изгрејсонцето се во топли бои.
Зошто некои зајдисонца се поубави
Кога во воздухот има повеќе ситна прашина, пепел или влага, боите стануваат уште посилни. По големите вулкански ерупции, како онаа на Кракатау во 1883 година, луѓето ширум светот со месеци гледале неверојатно црвени зајдисонца.
Зошто небото не е виолетово
Виолетовата светлина се расфрла уште повеќе од сината, но нашите очи се помалку чувствителни на неа, а дел од неа ја впива високата атмосфера. Затоа небото ни изгледа сино.
Некогаш и најубавите моменти во денот имаат едноставно објаснување – но тоа не ги прави помалку магични.